Witamin A-nyň täze tapyşy görme ukybymyzyň ösüşini üýtgedýär

Johns Hopkins uniwersitetiniň alymlary witamin A-nyň bir törüminiň adam gözleriniň ösüşinde möhüm rol oýnaýandygyny ýüze çykardy. Bu molekulanyň tiroid wormonlary bilen bilelikde gözüň iň aýdyň görýän böleginiň emele gelmegine kömek edýändigi anyklandy.

Bu tapyş, dogulmazdan öň retinanyň ösüşinde ýüze çykýan täsin bir üýtgeşmä esaslanýar. Ilki gök reňkli ýagtylygy duýýan öýjükleriň, soňra gyzyl we ýaşyl reňkleri duýýan öýjükler bolup öwrülýändigi anyklandy. Bu bolsa aýdyň we merkezi görme üçin zerur ýöriteleşdirilen gurluşyň döremegine ýardam edýär.

Bu ylmy iş Proceedings of the National Academy of Sciences žurnalynda çap edildi we adam gözleriniň nähili ösýändigini düşünmekde uly täsir ýetirip biler. Şeýle hem makula degenerasiýasy, glaukom we beýleki görme ýitmegine sebäp bolýan keselleriň bejergisinde täze mümkinçilikleri açyp biler.

Alymlar bu göz ösüşini öwrenmek üçin fetal öýjüklerden organoidler diýilýän kiçi retina böleklerini ösdürdiler. Bu usul, göwrelilik döwründe öwrenilmegi kyn bolan üýtgeşmeleri yzarlamaga mümkinçilik berdi. Bu işiň ýolbaşçysy Robert J. Johnston Jr. bu organoidleriň kömegi bilen geljekde görmegi dikeltmek üçin täze bejergileriň dörediljekdigine umyt bildirýär.